ZOYI ZT-703S có thể đo điện áp hệ thống 3 pha: đo giữa các pha (điện áp dây) và giữa pha với trung tính (điện áp pha), từ đó đánh giá chất lượng nguồn.
Điện áp dây và điện áp pha
Hệ thống 3 pha có hai loại điện áp cần phân biệt: điện áp dây đo giữa hai pha bất kỳ, còn điện áp pha đo giữa một pha và dây trung tính. Việc đo đúng loại điện áp giúp đánh giá chính xác tình trạng hệ thống.
Các bước đo điện 3 pha
- Chọn chế độ đo điện áp AC ở thang phù hợp.
- Đo lần lượt giữa các cặp pha: A-B, B-C, C-A để có điện áp dây.
- Đo giữa từng pha và trung tính để có điện áp pha.
- Ghi lại các giá trị để so sánh.
- Đánh giá mức cân bằng giữa các pha.
Đánh giá chất lượng nguồn
Nếu các giá trị điện áp dây chênh lệch rõ rệt, hệ thống có thể bị lệch pha hoặc sụt áp cục bộ. Kết hợp kiểm tra dòng tải từng pha để có đánh giá đầy đủ hơn.
Lưu ý an toàn
- Đo điện áp khi hệ thống đang có điện — cần tuân thủ quy trình an toàn.
- Dùng thiết bị đúng cấp an toàn cho hệ thống 3 pha.
- Không thao tác một mình ở khu vực điện áp cao.
Bảng ghi kết quả đo 3 pha
| Phép đo | Giá trị | So sánh |
|---|---|---|
| A-B (điện áp dây) | … | … |
| B-C (điện áp dây) | … | … |
| C-A (điện áp dây) | … | … |
| Pha-trung tính (điện áp pha) | … | … |
Lỗi thường gặp khi đo 3 pha
- Chạm nhầm pha khi thao tác que đo.
- Dùng thiết bị không đúng cấp an toàn.
- Không so sánh kết quả giữa các pha.
- Bỏ qua việc đo dòng tải từng pha.
Checklist an toàn khi đo 3 pha
- Dùng thiết bị đúng định mức CAT.
- Kiểm tra que đo và máy.
- Đứng ở vị trí an toàn, có điểm tựa.
- Ghi lại toàn bộ kết quả để đánh giá.
Đánh giá chất lượng nguồn
Kết hợp điện áp và dòng tải ba pha giúp đánh giá toàn diện: lệch áp lớn có thể do sụt áp đường dây; lệch dòng lớn có thể do tải không cân bằng. Từ đó xác định hướng kiểm tra tiếp theo.
Quy chuẩn an toàn và trang bị bảo hộ cá nhân (PPE) khi đo lưới điện ba pha
Lưới điện ba pha công nghiệp 380V/440V tiềm tàng năng lượng sự cố cực lớn. Khi xảy ra đoản mạch ngắn pha, dòng hồ quang điện (Arc Flash) có thể tạo ra nhiệt độ lên tới hàng nghìn độ C trong vài mili-giây, làm bốc hơi kim loại đồng và gây bỏng nặng. Do đó, trước khi đưa que đo ZOYI ZT-703S vào tủ điện ba pha, kỹ thuật viên bắt buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định:
- Trang bị găng tay cách điện hạ thế: Găng tay cao su cách điện chuyên dụng cấp Class 0 (chịu điện áp 1000V) còn hạn kiểm định của trung tâm đo lường.
- Kính chống hồ quang hoặc mặt nạ bảo hộ: Bảo vệ mắt và vùng mặt khỏi tia lửa điện và mảnh vỡ kim loại nếu xảy ra sự cố phóng điện bề mặt.
- Tư thế đứng vững vàng: Đứng trên thảm cao su cách điện trải sàn tủ điện, không tựa lưng hay chạm bất kỳ bộ phận cơ thể nào vào vỏ kim loại của tủ điện.
Quy trình đo kiểm tra thứ tự pha và độ lệch pha trên ZOYI ZT-703S
| Bước thực hiện | Thao tác trên ZT-703S | Điểm tiếp xúc que đo | Tiêu chuẩn đánh giá |
|---|---|---|---|
| Bước 1: Đo điện áp dây A-B | Nấc VAC True RMS (Dải 750V) | Que đỏ vào Pha A, Que đen vào Pha B | Điện áp nằm trong dải 380V ± 5% (360V – 400V) |
| Bước 2: Đo điện áp dây B-C | Nấc VAC True RMS (Dải 750V) | Que đỏ vào Pha B, Que đen vào Pha C | Độ chênh lệch so với pha A-B không quá 2% |
| Bước 3: Đo điện áp dây C-A | Nấc VAC True RMS (Dải 750V) | Que đỏ vào Pha C, Que đen vào Pha A | Độ chênh lệch so với hai pha trước không quá 2% |
| Bước 4: Đo điện áp pha A-N, B-N, C-N | Nấc VAC True RMS (Dải 750V) | Que đỏ vào từng pha, Que đen vào thanh Trung tính (N) | Điện áp nằm trong dải 220V ± 5% (209V – 231V) |
| Bước 5: Đo điện áp trung tính – đất (N-PE) | Nấc VAC dải nhỏ (Dải 40V) | Que đỏ vào thanh N, Que đen vào thanh tiếp địa PE | Tiêu chuẩn an toàn: < 2V (nếu > 5V: đứt mass hoặc quá tải sóng hài) |
Cách xử lý hiện tượng lệch pha gây nóng và rung lắc động cơ ba pha
Hiện tượng lệch điện áp pha chỉ cần 1% đã có thể khiến dòng điện ba pha chạy qua cuộn dây stato của động cơ lệch tới 6% đến 10%, gây ra từ trường quay ngược chiều làm động cơ rung lắc dữ dội, nhiệt độ cuộn dây tăng vọt và làm giảm 50% tuổi thọ động cơ.
Khi ZT-703S phát hiện tỷ lệ lệch pha vượt quá 2%, kỹ thuật viên cần rà soát lại sơ đồ đấu nối phụ tải 1 pha ở các tủ tầng, phân bổ lại công suất của hệ thống chiếu sáng và máy điều hòa để dòng điện chạy trên cả ba pha đạt trạng thái cân bằng nhất.
Câu hỏi thường gặp
Điện áp dây và điện áp pha khác nhau thế nào?
Điện áp dây đo giữa hai pha; điện áp pha đo giữa một pha và dây trung tính.
Đo thế nào để kiểm tra cân pha?
Đo lần lượt A-B, B-C, C-A và so sánh các giá trị với nhau.
Lệch pha bao nhiêu là bất thường?
Tùy tiêu chuẩn hệ thống; nếu lệch lớn rõ rệt cần kiểm tra tiếp nguyên nhân.
Có cần ngắt nguồn khi đo không?
Không — đo điện áp được thực hiện khi hệ thống đang có điện, cần tuân thủ an toàn.
Bảo hành bao lâu?
12 tháng theo tiêu chuẩn nhà sản xuất.
Bảo hành & chính sách
Sản phẩm chính hãng ZOYI phân phối tại Việt Nam, bảo hành 12 tháng theo tiêu chuẩn nhà sản xuất.
Bài viết liên quan
Tham khảo thêm: Wikipedia – Đồng hồ vạn năng
Đo chuẩn xác - an tâm mỗi ngày